Rośnie liczba decyzji podatkowych uchylanych przez sądy administracyjne

Najwyższa Izba Kontroli zbadała, że gwałtownie rośnie liczba decyzji podatkowych uchylanych przez sądy administracyjne. W 2013 r. podatnicy złożyli o prawie 1/3 więcej skarg na decyzje organów podatkowych niż w 2012 r., na decyzje izb celnych o blisko 9 proc., a na decyzje izb skarbowych nieco ponad 42 proc. więcej.
Wzrosła także liczba i odsetek uchylonych przez sądy decyzji organów podatkowych, zarówno izb celnych, jak i skarbowych. Ta tendencja utrzymywała się również w I połowie 2014 r. NIK podkreśla, że wcześniej, do 2012 r. odsetek decyzji uchylanych zmniejszał się. W 2013 roku sądy administracyjne uchyliły łącznie blisko 1/4 wszystkich zaskarżonych decyzji wymiarowych wydanych przez organy podatkowe: odpowiednio 23 proc. uchyliły sądy wojewódzkie, a 27 proc. NSA. NIK zwrócił też uwagę, że w 2013 r. wojewódzkie sądy administracyjne uchyliły ponad 40 proc. więcej decyzji organów podatkowych niż rok wcześniej, podczas gdy w przypadku NSA liczba uchylonych decyzji wzrosła niemal dwukrotnie – o 95 proc. Zdaniem NIK wynika to przede wszystkim z błędów po stronie organów podatkowych oraz niskiej jakości prawa.
W ocenie NIK izby celne i urzędy skarbowe, poza nielicznymi przypadkami, prawidłowo wykonywały wyroki sądów administracyjnych, jednak jak zauważył NIK, w sytuacji gdy wyrok był korzystny dla organów podatkowych, jego wykonanie przebiegało sprawniej. Niewiele było skarg podatników na bezczynność organów podatkowych w tym zakresie, a także ponagleń do ministra finansów na opóźnienia w realizacji wyroków. Zarówno organy podatkowe, jak i minister finansów podejmowali liczne działania na rzecz poprawy jakości orzecznictwa i terminowości załatwiania spraw, jednak – mimo podejmowanych działań – nie doprowadzili do zmniejszenia w 2013 r. liczby uchylanych przez sądy administracyjne decyzji wymiarowych, czyli takich, które określają właściwy wymiar należnego podatku.
Zdaniem Najwyższej Izby Kontroli, w obliczu stwierdzonych problemów zarówno w obszarze kontroli podatkowej, jak i orzecznictwa, konieczne jest przede wszystkim zapewnienie jasnego, precyzyjnego prawa, spójnego z prawem wspólnotowym. Potrzeba także dalszych szkoleń dla pracowników izb celnych i urzędów skarbowych w zakresie stosowania tych przepisów.
Opracowanie: Jolanta Mazur, RPE WK
Źródło: www.nik.gov.pl, stan z dnia 22 maja 2015 r.
Data publikacji: 21 maja 2015 r.