Sukcesja firm rodzinnych
Zdecydowana większość polskich przedsiębiorców wykonuje działalność gospodarczą we własnym imieniu, na podstawie wpisu do CEIDG, czyli jako osoba fizyczna. Wykonywanie działalności gospodarczej na podstawie wpisu do CEIDG ma ten skutek, że przedsiębiorstwo jest ściśle związane z prowadzącą je osobą. Nie  ma ono odrębnej od swego właściciela osobowości prawnej. Podobny status prawny ma spółka cywilna. 
Taki status ogromnej większości polskich firm powoduje, że zagrożeniem dla ich bytu jest śmierć przedsiębiorcy.

 

Dotychczas śmierć przedsiębiorcy powodowała, że kończył się byt prawny przedsiębiorstwa, budowanego często przez lata nakładem pracy przedsiębiorcy, jego rodziny i współpracowników. Dziedziczony był majątek, ale wygasało wiele kluczowych dla funkcjonowania przedsiębiorstwa praw. Śmierć przedsiębiorcy oznaczała wygaśnięcie umów o pracę. Jej skutkiem był też praktyczny brak możliwości wykonywania wielu kontraktów handlowych. Nie było możliwe posługiwanie się NIP-em zmarłego przedsiębiorcy, co jest równoznaczne z brakiem płynnej kontynuacji rozliczeń podatkowych. Wygasały także decyzje administracyjne, takie jak koncesje, licencje i zezwolenia, często niezbędne do funkcjonowania firmy.

Nowa ustawa z 2018 r. o zarządzie sukcesyjnym przedsiębiorstwem osoby fizycznej zapewnia możliwość sprawnego funkcjonowania przedsiębiorstwa do czasu formalnego ustalenia następców prawnych przedsiębiorcy i rozstrzygnięcia o dalszych losach firmy. Służy temu przede wszystkim zarząd sukcesyjny.

Zarząd sukcesyjny to forma tymczasowego zarządu przedsiębiorstwem po śmierci przedsiębiorcy. Wykonuje go zarządca sukcesyjny wskazany przez przedsiębiorcę za życia albo powołany po jego śmierci przez uprawnione do tego osoby. Zarządca sukcesyjny nie jest właścicielem przedsiębiorstwa po śmierci przedsiębiorcy jest powołany  do czasowego zarządzania przedsiębiorstwem.

Zarząd sukcesyjny może trwać, co do zasady, do czasu ostatecznego zakończenia formalności spadkowych (czyli do działu spadku), ale nie dłużej niż 2 lata od dnia śmierci przedsiębiorcy (wyjątkowo może być przedłużony do 5 lat przez Sąd).

Dlaczego warto powołać zarządcę sukcesyjnego jeszcze za życia przedsiębiorcy:

  • przedsiębiorstwo zachowa pełną płynność działania
  • zarządca natychmiast po śmierci przedsiębiorcy może zająć się prowadzeniem firmy
  • wszystkie stosunki pracy pozostaną w mocy
  • można będzie zachować ciągłość wykonywania kontraktów
  • przedsiębiorca nie zostanie wykreślony z z ewidencji podatników ani z rejestru VAT  (wystarczy zgłoszenie zarządcy do US)

Wspieramy naszych Klientów w przeprowadzeniu całego procesu sukcesji firmy:

  • identyfikacji różnych aspektów i problemów (w tym podatkowych) związanych z sukcesją firmy
  • przygotowaniu dokumentacji związanej  z powołaniem zarządcy sukcesyjnego przed śmiercią przedsiębiorcy
  • przygotowaniu dokumentacji związanej  z powołaniem zarządcy sukcesyjnego po śmierci przedsiębiorcy
  • przygotowaniu dokumentacji sukcesyjnej po śmierci przedsiębiorcy w tym inwentarza przedsiębiorstwa i sprawozdania z prowadzenia przedsiębiorstwa w spadku oraz porozumień o kontynuacji umów z pracownikami
  • prowadzenia rachunkowości i rozliczeń podatkowych przedsiębiorstwa w spadku
  • przekształceniach przedsiębiorstwa w spadku po wygaśnięciu zarządu sukcesyjnego (np. po dziale spadku czyli rozdzieleniu majątku spadkowego pomiędzy spadkobierców)

 

Doradca podatkowy nr 00341

ryszardbaron@taxbaron.com.pl